| English Version |
|
|
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΩΝ «ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΛΙΣΣΑΒΟΝΑΣ» Απολογισμός της Ελληνικής Προεδρίας «….να καταστεί η Ευρωπαϊκή οικονομία η πλέον ανταγωνιστική και δυναμική οικονομία βασισμένη στη γνώση παγκόσμια, ικανή για βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη με περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας και ισχυρότερη κοινωνική συνοχή» ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Η πρόκληση των μεγάλων μεταρρυθμίσεων. 2. Μακροοικονομικές πολιτικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. 3. Περισσότερες και Καλύτερες Θέσεις Εργασίας . 4. Ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και των μικρών επιχειρήσεων. 5. Δημιουργώντας την Ευρωπαϊκή οικονομία και κοινωνία της γνώσης. 6. Διασυνδέοντας
την Ευρώπη: μεταρρυθμίσεις για μια ολοκληρωμένη 7. Αλληλεγγύη και Ενδυνάμωση Κοινωνικής Συνοχής. 8. Διαφυλάσσοντας τη μελλοντική ευημερία και ποιότητα ζωής.
Η Ευρωπαϊκή οικονομία σήμερα δοκιμάζεται από χαμηλούς ρυθμούς ανάπτυξης. Η ανεργία έχει αυξηθεί παρά τη δημιουργία πολλών νέων θέσεων εργασίας, τα συστήματα κοινωνικής προστασίας αντιμετωπίζουν τις προκλήσεις της γήρανσης του πληθυσμού, ενώ η περιβαλλοντική επιβάρυνση φέρνει στο προσκήνιο την πρόκληση της ανάπτυξης με ταυτόχρονο σεβασμό στο περιβάλλον. Σε αυτή τη δύσκολη συγκυρία, η πρόκληση είναι διπλή: πειστικές και αξιόπιστες απαντήσεις πολιτικής στο βραχυπρόθεσμο πρόβλημα της οικονομικής δυσπραγίας στην Ευρώπη, πολιτικές πρωτοβουλίες με στόχο την αναζήτηση νέων πηγών βιώσιμης ανάπτυξης μεσοπρόθεσμα, η οποία να δημιουργεί πλούτο, περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας, να εμβαθύνει την κοινωνική συνοχή και να διαφυλάσσει τη μελλοντική ευημερία και ποιότητα ζωής . Οι πρωτοβουλίες αυτές με στόχο τη διαμόρφωση της νέας οικονομικής και κοινωνικής ταυτότητας της Ευρώπης τα επόμενα χρόνια είναι και το αντικείμενο της «στρατηγικής της Λισσαβώνας». Το φιλόδοξο αυτό δεκαετές προγράμματος μεταρρυθμίσεων υιοθετήθηκε από τους Ευρωπαίους ηγέτες το 2000 ώστε «….να καταστεί η Ευρωπαϊκή οικονομία η πλέον ανταγωνιστική και δυναμική οικονομία βασισμένη στη γνώση παγκόσμια, ικανή για βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη με περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας και ισχυρότερη κοινωνική συνοχή». Η προώθηση αυτής της στρατηγικής μεταρρυθμίσεων αποτέλεσε έναν από τους μεγάλους στόχους της Ελληνικής Προεδρίας στο εξάμηνο που πέρασε. Επιδιώξαμε να δώσουμε νέα ώθηση στο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της στρατηγικής της Λισσαβώνας. Με σαφήνεια στα μηνύματα μας και αποτελεσματικές πρωτοβουλίες προωθήσαμε την ισοδύναμη σχέση ανάμεσα στους στόχους της Ανάπτυξης, της Απασχόλησης και της Κοινωνικής Συνοχής. Πετύχαμε να παρθούν σημαντικές αποφάσεις σε όλους τους τομείς της στρατηγικής της Λισσαβώνας: οικονομία, έρευνα, ενέργεια, μεταφορές, επικοινωνίες, εκπαίδευση, απασχόληση, κοινωνική συνοχή, περιβάλλον. Οι πιο σημαντικές επιτυχίες της Ελληνικής Προεδρίας ήταν: Η συμφωνία για τον καλύτερο συντονισμό των δημοσιονομικών πολιτικών , με αποτελεσματική και ρεαλιστική εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, και η υιοθέτηση των νέων κατευθύνσεων οικονομικής πολιτικής για την περίοδο 2003-5 Η νέα στρατηγική για την απασχόληση , που ενισχύει τις πολιτικές για την αύξηση των θέσεων εργασίας και τη μείωση της ανεργίας, και η θεσμοθέτηση Τριμερούς Κοινωνικής Συνόδου , που επιτρέπει στους κοινωνικούς εταίρους να συνεισφέρουν στη διαμόρφωση στρατηγικής σε Ευρωπαϊκό επίπεδο Η συμφωνία για το φορολογικό πακέτο , που αποτρέπει τη φυγή κεφαλαίων και ενισχύει την ανταγωνιστικότητα των χρηματαγορών της ΕΕ, και η συμφωνία για τη φ ορολόγηση των προϊόντων ενέργειας , που αυξάνει την ενεργειακή αποτελεσματικότητα και προστατεύει το περιβάλλον Η ενίσχυση της καινοτομίας, της έρευνας και η οικοδόμηση της κοινωνίας της γνώσης στην Ευρώπη, με τη συμφωνία για ένα διαφανές και οικονομικό Ευρωπαϊκό Δίπλωμα Ευρεσιτεχνίας , το σχέδιο δράσης για την αύξηση των επενδύσεων στη έρευνα , τη συμφωνία για την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών στα ευρωπαϊκά συστήματα εκπαίδευσης Η ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και της ανταγωνιστικότητας στην Ευρώπη, με την υιοθέτηση Χάρτας για τις μικρές επιχειρήσεις , αποφάσεις για τη βελτίωση του κανονιστικού πλαισίου , και σημαντικές συμφωνίες για την ολοκλήρωση των Ευρωπαϊκών χρηματαγορών Η θεσμική και φυσική ολοκλήρωση των δικτύων ενέργειας και μεταφορών στην Ευρώπη, με αποφάσεις για την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας , για τις εμπορευματικές μεταφορές στους σιδηροδρόμους , αλλά και για τα νέα διευρωπαϊκά δίκτυα ενέργειας και την επέκταση του δικτύου μεταφορών Η προστασία και βελτίωση του περιβάλλοντος με την υιοθέτηση της νέας στρατηγικής για τη βιώσιμη ανάπτυξη , την καθιέρωση περιβαλλοντικών στόχων σε τομείς όπως οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και τα βιο-καύσιμα, τις αποφάσεις για την απόσυρση μονοπύθμενων δεξαμενόπλοιων . Το μεγάλο πρόγραμμα των Ευρωπαϊκών μεταρρυθμίσεων της Λισσαβώνας αποτελεί μεγάλη πρόκληση και για τη χώρα μας . Δεν είναι άλλο από την προσπάθεια που καταβάλλουμε για την επιτάχυνση της πραγματικής σύγκλισης με τις άλλες Ευρωπαϊκές χώρες. Οι στόχοι και οι κατευθύνσεις αυτών των μεταρρυθμίσεων καθοδηγούν τις πολιτικές μας. 2. Μακροοικονομικές πολιτικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσειςΗ ελληνική προεδρία συνέπεσε με μια ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο για την οικονομία της Ευρώπης με ρυθμούς ανάπτυξης κάτω του 1%, και αβεβαιότητα για τις αναπτυξιακές προοπτικές, τόσο βραχυχρόνια όσο και μεσοπρόθεσμα. Στη συγκυρία αυτή για πρώτη φορά δοκιμάστηκε στην πράξη το πλαίσιο άσκησης οικονομικής πολιτικής στην Ευρωζώνη και πιο συγκεκριμένα το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Παράλληλα, κύριο αίτημα πολιτικής ήταν οι πολιτικές πρωτοβουλίες για την ανάκτηση της εμπιστοσύνης και για την μεσοπρόθεσμη αύξηση του ρυθμού ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής οικονομίας μέσα από πρωτοβουλίες για διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Η Ελληνική Προεδρία αντιμετώπισε με επιτυχία αυτές τις προκλήσεις αναδεικνύοντας την συμπληρωματικότητα μακροοικονομικών πολιτικών και οικονομικών και κοινωνικών μεταρρυθμίσεων . Η μακροοικονομική σταθερότητα αποτελεί την απαραίτητη προϋπόθεση που επιτρέπει να επιτευχθούν και να αποδώσουν καρπούς οι διαρθρωτικές αλλαγές. Αντίστοιχα, οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις θα επιδράσουν θετικά στις μακροοικονομικές συνθήκες. Η δυνατότητα τήρησης του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης εξαρτάται τελικά από την αύξηση του δυνητικού προϊόντος μέσω της ενδυνάμωσης των προσπαθειών για οικονομική και κοινωνική μεταρρύθμιση. Στο πλαίσιο αυτό, τα κυριότερα επιτεύγματα της Ελληνικής Προεδρίας στον τομέα της οικονομικής πολιτικής είναι: Ο συγχρονισμός και η ευθυγράμμιση οικονομικών πολιτικών και πολιτικών απασχόλησης Για την απλούστευση των διαδικασιών και με σκοπό την άσκηση πιο αποτελεσματικής πολιτικής για την ανάπτυξη και την απασχόληση και την καταπολέμηση της ανεργίας, επετεύχθη επί Ελληνικής Προεδρίας (Συμβούλιο Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής και Συμβούλιο Απασχόλησης) συμφωνία για τον συγχρονισμό και ευθυγράμμιση των αποφάσεων οικονομικής πολιτικής με τις αποφάσεις που αναφέρονται στην απασχόληση. Οι νέες διαδικασίες θα λειτουργήσουν θετικά για την επίτευξη των στόχων της Λισσαβόνας, αναδεικνύοντας την πολιτική τους σημασία και δίνοντας τη δυνατότητα για καλύτερη παρακολούθηση της πορείας. Η βελτίωση του συντονισμού των δημοσιονομικών πολιτικών Οι αποφάσεις του Συμβουλίου Οικονομικής και Νομισματικής Πολιτικής ( Ecofin ) για μία πιο ρεαλιστική εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης εξασφαλίζουν τη μακροοικονομική σταθερότητα χωρίς να θέτουν ιδιαίτερα περιοριστικούς όρους στη δημοσιονομική πολιτική, ώστε να μην εμποδιστεί η ανάκαμψη της οικονομικής δραστηριότητας. Η βασική καινοτομία είναι η χρήση εφεξής του κριτηρίου του κυκλικά προσαρμοσμένου ελλείμματος, το οποίο λαμβάνει υπόψη την οικονομική συγκυρία. Η υιοθέτηση των νέων Γενικών Κατευθύνσεων Οικονομικής Πολιτικής Οι γενικές αυτές κατευθύνσεις αναφέρονται στην τριετία 2003-2005 και στις πολιτικές εκείνες που είναι αναγκαίες για να βγει από το αναπτυξιακό τέλμα το σύνολο της ΕΕ . Υπογραμμίζουν τη σημασία της διατήρησης μίας υγιούς, συνεπής, και συνετής δημοσιονομικής θέσης για τις χώρες μέλη, ταυτόχρονα με την επιτάχυνση των διαρθρωτικών αλλαγών για να αναδείξει η ΕΕ την αναπτυξιακή της προοπτική. Αναφέρονται σε πρωτοβουλίες για μία πιο ανταγωνιστική και δυναμική οικονομία της γνώσης, στις μεταρρυθμίσεις στην αγορά εργασίας για περισσότερη και καλύτερη απασχόληση, και στις πολιτικές αναθεώρησης του συστήματος κοινωνικών παροχών για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της γήρανσης του πληθυσμού. Για την Ελλάδα, οι γενικές κατευθύνσεις οικονομικής πολιτικής αξιολογούν θετικά τον υψηλό ρυθμό ανάπτυξης, τις σημαντικές προσπάθειες για την αντιμετώπιση των δημοσιονομικών ανισορροπιών, και τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις σε σειρά τομέων (φορολογική και ασφαλιστική μεταρρύθμιση, βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, παρεμβάσεις στην αγορά εργασίας, κλπ.). Επισημαίνουν την ανάγκη συνέχισης της προσπάθειας για τη μείωση του δημοσίου χρέους, την αύξηση της παραγωγικότητας, τη μείωση της διαρθρωτικής ανεργίας. Οι κατευθύνσεις αυτές συμβαδίζουν πλήρως με τις προτεραιότητες πολιτικής και τις πρωτοβουλίες της κυβέρνησης. Η συμφωνία για το φορολογικό πακέτο Η Ελληνική Προεδρία ολοκλήρωσε στο Συμβούλιο Ecofin τη σημαντική συμφωνία για το φορολογικό πακέτο, με κυρίαρχο ζήτημα τη φορολογία των αποταμιεύσεων, που επετεύχθη μετά από διαπραγματεύσεις πολλών ετών τόσο μεταξύ των χωρών της ΕΕ όσο και με τρίτες χώρες όπως η Ελβετία. Με τη συμφωνία αυτή οι τόκοι αποταμιεύσεων φυσικών προσώπων φορολογούνται στη χώρα προέλευσης του καταθέτη ή για χώρες όπως η Ελβετία φορολογούνται τοπικά και αποδίδεται ο φόρος στη χώρα της ΕΕ από όπου προέρχεται o καταθέτης. Έτσι αποφεύγεται η φοροδιαφυγή και διατηρείται η ανταγωνιστικότητα των χρηματαγορών της ΕΕ. Στη χώρα μας θα αποδίδονται φορολογικά έσοδα από επενδύσεις σε άλλα κράτη-μέλη και από τρίτες χώρες για εισοδήματα επενδυτών-αποταμιευτών που είναι έλληνες φορολογούμενοι. Το αποτέλεσμα είναι αύξηση εσόδων από την υπαγωγή σε φορολογία εισοδημάτων που δεν δηλώνονταν πριν και σημαντικό συνολικό δημοσιονομικό όφελος για την Ελληνική οικονομία . Η χώρα μας επίσης θα ωφεληθεί από την αποθάρρυνση της απομάκρυνσης κεφαλαίων σε τρίτες χώρες όπως η Ελβετία. Τα κεφάλαια αυτά θα μπορούν έτσι να συνεισφέρουν στην επέκταση του κεφαλαιουχικού δυναμικού της οικονομίας. Η ώθηση στην αναπτυξιακή πρωτοβουλία για τα διευρωπαϊκά δίκτυα και την έρευνα Μία από τις προτεραιότητες της Ελληνικής Προεδρίας ήταν η ενίσχυση των προσπαθειών σε Ευρωπαϊκό επίπεδο για τη «διασύνδεση» των αγορών και τη φυσική ολοκλήρωση των δικτύων ενέργειας, μεταφορών και τηλεπικοινωνιών . Στο πλαίσιο αυτό, το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Ελληνικής Προεδρίας συμφώνησε για την επέκταση της χρηματοδότησης από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων των διευρωπαϊκών δικτύων αλλά και για την επέκταση της δανειοδότησης για καινοτομία, Ε&Α και εκπαίδευση, καθώς και για τη δημιουργία και διάδοση τεχνολογιών πληροφορίας και επικοινωνιών με ενδεικτικό κονδύλιο 20 δισεκατομμυρίων Ευρώ για την περίοδο 2003-2006. Το Συμβούλιο Κορυφής της Θεσσαλονίκης έδωσε κατευθύνσεις στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε συνεργασία με την Ιταλική Προεδρία για την ανάπτυξη περαιτέρω πρωτοβουλιών σε αυτήν την κατεύθυνση με στόχο τη στήριξη της αναπτυξιακής διαδικασίας. Οι νέες κατευθύνσεις περιφερειακής πολιτικής Η Προεδρία έδωσε προτεραιότητα στην προώθηση της Περιφερειακής πολιτικής και των πολιτικών Συνοχής . Οι πολιτικές αυτές έχουν συμβάλλει σημαντικά στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της ΕΕ υποστηρίζοντας το στόχο της πραγματικής σύγκλισης – τόσο μεταξύ κρατών όσο και μεταξύ περιφερειών στην ίδια χώρα. Η σημασία τους θα είναι ακόμη μεγαλύτερη στο μέλλον, καθώς η διεύρυνση αναμένεται να οδηγήσει σε αύξηση των περιφερειακών ανισοτήτων αλλά και σε γεωγραφική μετατόπισή τους. Οι περιφερειακές πολιτικές έχουν βοηθήσει σε σημαντικό βαθμό και την Ελλάδα, με το Σχέδιο Περιφερειακής Ανάπτυξης, ώστε να ολοκληρωθούν οι φυσικές υποδομές και να γίνουν σημαντικά έργα που άλλαξαν την όψη της χώρας. Στην Ελληνική Προεδρία τέθηκαν οι βάσεις για το σχεδιασμό του Δ' ΚΠΣ, με γνώμονα την απλοποίηση του προγραμματισμού και της διαχείρισης αλλά και την αυξημένη αποτελεσματικότητα στη χρήση των πόρων. Παρά την αλλαγή των ισορροπιών με την ένταξη των νέων χωρών, η Ελλάδα αναμένεται να εισπράξει ένα σημαντικό μερίδιο των πόρων από το Δ΄ ΚΠΣ . Η κυβέρνηση, όπως και στο παρελθόν, θα μεγιστοποιήσει τα οφέλη της χώρας με στόχο καμία περιφέρεια να μην εξαιρεθεί από την κατανομή των πόρων λόγω της ύπαρξης φτωχών περιφερειών στις χώρες της διεύρυνσης.
Για την Ελληνική Προεδρία οι κοινωνικές πτυχές της στρατηγικής μεταρρυθμίσεων της Λισσαβόνας είναι εξίσου σημαντικές με τις οικονομικές πτυχές . Αναφέρονται στον εκσυγχρονισμό του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου και περιλαμβάνουν πολιτικές σχετικές με τη λειτουργία της αγοράς εργασίας, τα συστήματα κοινωνικής πρόνοιας, καθώς και σχετικές με τις συνέπειες των δημογραφικών αλλαγών και τη γήρανση του πληθυσμού. Η Προεδρία έδωσε ιδιαίτερο βάρος στις πολιτικές απασχόλησης. Δραστηριοποιήθηκε με στόχο τη διαμόρφωση πολιτικών που θα οδηγήσουν στην επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί για τα ποσοστά απασχόλησης στην ΕΕ, με ταυτόχρονη έμφαση και στην ποιοτική πτυχή των θέσεων εργασίας. Στο πλαίσιο αυτό το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Ελληνικής προεδρίας σηματοδότησε την ανάγκη για μεταρρύθμιση με στόχο την αντιμετώπιση του ελλείμματος απασχόλησης στην Ευρώπη . Η υλοποίηση του στόχου απαιτεί επαναπροσδιορισμό των εργαλείων πολιτικής, βελτιώσεις στον τρόπο λειτουργίας των αγορών, αλλά και αλλαγές σε κοινωνικούς παράγοντες, ειδικά σχετικά με τη συμμετοχή των γυναικών και των ηλικιωμένων στην αγορά εργασίας. Τα σημαντικότερα επιτεύγματα της Προεδρίας στον τομέα της απασχόλησης είναι: Η μεταρρύθμιση της Ευρωπαϊκής στρατηγικής για την απασχόληση Βασική προτεραιότητα της Ελληνικής Προεδρίας ήταν η ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής για την Απασχόληση, ώστε να συνεισφέρει στη δημιουργία μίας αγοράς εργασίας με πλήρη απασχόληση, ποιότητα και παραγωγικότητα στην εργασία, κοινωνική και περιφερειακή συνοχή καθώς και την άρση κάθε είδους αποκλεισμού . Η νέα Στρατηγική που υιοθετήθηκε και οι Κατευθυντήριες Γραμμές της αναδεικνύουν 10 πολιτικές προτεραιότητες που συνοδεύονται από σαφείς ποιοτικούς και ποσοτικούς στόχους βάση των οποίων μετράται η πρόοδος : Προληπτικά µέτρα κατάρτισης και εξατοµικευµένης προσέγγισης για κάθε άνεργο ώστε να µη περάσει στην παγίδα της µακροχρόνιας ανεργίας Εξάλειψη των παγίδων φτώχειας και αντιµετώπιση του φαινοµένου των εργαζόµενων φτωχών µε επανεξέταση των αντικινήτρων προς την εργασία Ενίσχυση του επιχειρηµατικού πνεύµατος ιδιαίτερα στους νέους Ενσωµάτωση της αδήλωτης εργασίας στην επίσηµη αγορά εργασίας Πολιτικές ενεργητικής γήρανσης µε κίνητρα για την παραµονή στην αγορά εργασίας µετά τα 55 η τα 60. Κοινωνική ενσωµάτωση των μεταναστών και πολιτικές μετανάστευσης που να ανταποκρίνονται στις ανάγκες των αγορών εργασίας Επενδύσεις στο ανθρώπινο κεφάλαιο και δια βίου µάθηση Ισότητα ευκαιριών µεταξύ των δύο φύλλων Αντιµετώπιση των διακρίσεων σε οµάδες πληθυσµού με ειδικά προβλήµατα Αντιµετώπιση των περιφερειακών ανισοτήτων τόσο µεταξύ όσο και εντός των κρατών µελών της Ένωσης Η θεσμοθέτηση της Τριμερούς Κοινωνικής Συνόδου Το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Ελληνικής Προεδρίας καθιέρωσε μια Τριμερή Κοινωνική Συνάντηση Κορυφής για την οικονομική μεγέθυνση και την απασχόληση με στόχο την κ αλύτερη συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων στον εκσυγχρονισμό του Ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου . Η πρώτη Συνάντηση Κορυφής, η οποία προηγήθηκε του εαρινού Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, έδειξε τη σημαντική συμβολή που μπορούν να προσφέρουν οι κοινωνικοί εταίροι στην Ευρωπαϊκή Στρατηγική για την Απασχόληση και στους στόχους της Λισσαβώνας. Η προστασία της υγείας και της ασφάλειας των εργαζομένων Η Προεδρία έθεσε στο επίκεντρο των πρωτοβουλιών της τη βελτίωση των ποιοτικών πτυχών της εργασίας . Η επένδυση στην ποιότητα συνοδεύει απαραίτητα τις πολιτικές για την αύξηση των ποσοστών απασχόλησης και τη μείωση της ανεργίας. Στο πλαίσιο αυτό πετύχαμε την υιοθέτηση απόφασης για τη συγκρότηση Επιτροπής για την ασφάλεια, την υγιεινή και την προστασία της υγείας στον χώρο της εργασίας σε Ευρωπαϊκό επίπεδο. Προωθήσαμε παράλληλα την πρόταση Οδηγίας για την προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που οφείλονται λόγω έκθεσης σε ηλεκτρομαγνητικά πεδία. Με την πρόοδο επί Ελληνικής Προεδρίας, η σημαντική αυτή Οδηγία θα υιοθετηθεί σύντομα και θα καλύψουμε έτσι το κενό που υπάρχει στις νομοθεσίες αρκετών Κ-Μ. Ο εκσυγχρονισμός των εργασιακών σχέσεων Η Ελληνική Προεδρία εργάστηκε για τον εκσυγχρονισμό του κανονιστικού πλαισίου με την προσπάθεια επίτευξης Πολιτικής Συμφωνίας επί της πρότασης Οδηγίας για τους όρους εργασίας των εργαζομένων με καθεστώς προσωρινής απασχόλησης . Στόχος είναι η εξασφάλιση για τους εργαζόμενους μέσω εταιρείας προσωρινής απασχόλησης επιπέδου κοινωνικής προστασίας αντίστοιχου με μόνιμους εργαζομένους. Παρά τις προσπάθειες που καταβλήθηκαν, δεν επιτεύχθηκε πολιτική συμφωνία γιατί ορισμένα Κράτη-Μέλη διαφωνούσαν με το παρεχόμενο επίπεδο κατοχύρωσης ίσων δικαιωμάτων της προτεινόμενης από την Προεδρία συμβιβαστικής πρότασης. Η Ελλάδα ανήκει στα Κ-Μ που έχουν ήδη προσαρμόσει την νομοθεσία τους.
Η Ευρώπη έχει ένα έλλειμμα επιχειρηματικότητας , ειδικά στους κλάδους έντασης γνώσης. Νέοι επιχειρηματίες και μικρές επιχειρήσεις δεν συνεισφέρουν όσο θα μπορούσαν στην απασχόληση, την ανάπτυξη και την περιφερειακή συνοχή. Για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος είναι αναγκαίο να μειωθούν τα εμπόδια στην είσοδο επιχειρήσεων, να απλοποιηθούν οι διοικητικές διαδικασίες, να βελτιωθεί η πρόσβαση σε κεφάλαια, να ενισχυθεί η δημιουργία δικτύων, η ποιότητα των δεξιοτήτων και τα χαρακτηριστικά της απασχόλησης στις μικρές επιχειρήσεις, να ενθαρρυνθεί η επιχειρηματικότητα από το εκπαιδευτικό σύστημα. Η Ελληνική Προεδρία δραστηριοποιήθηκε ενεργά για να ληφθούν αποφάσεις οι οποίες θα δημιουργήσουν ένα πιο ευνοϊκό περιβάλλον για την επιχειρηματικότητα, ιδιαίτερα για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις . Οι σημαντικότερες πρωτοβουλίες ήταν: Η υιοθέτηση της Πράσινης Βίβλου για την Επιχειρηματικότητα Η επιχειρηματικότητα στην ΕΕ εξαρτάται από την δυναμική των μικρών επιχειρήσεων. Με την πράσινη Βίβλο, ένα νέο εργαλείο καινοτόμου εφαρμογής θα ωθήσει στην μείωση του ελλείμματος επιχειρηματικότητας που χαρακτηρίζει την Ευρώπη. Η Ελληνική Προεδρία κατάφερε μέσω της υιοθέτησης της Πράσινης Βίβλου στο Συμβούλιο Ανταγωνιστικότητας να δώσει ώθηση στην ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας, με έμφαση στην απλοποίηση διοικητικών διαδικασιών και στην εξεύρεση πρακτικών τρόπων για τη βελτίωση της πρόσβασης των μικρών επιχειρήσεων σε τεχνογνωσία και σε κεφάλαια. Η ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας αποτελεί σημαντική προτεραιότητα πολιτικής και για την Ελλάδα . Η υλοποίηση του σχεδίου δράσης για την επιχειρηματικότητα που θα εξειδικεύσει την Πράσινη Βίβλο θα έρθει να συμπληρώσει πολιτικές πρωτοβουλίες που έχει ήδη αναλάβει η κυβέρνηση, όπως η απλοποίηση διαδικασιών για έναρξη επιχειρήσεων ή η βελτίωση στις συναλλαγές των επιχειρήσεων με τη δημόσια διοίκηση. Η επιτάχυνση της εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Χάρτας των Μικρών Επιχειρήσεων Τ ρία χρόνια από τότε που εγκρίθηκε ο Χάρτης των μικρών επιχειρήσεων, η πολιτική του «σκέψου πρώτα σε μικρή κλίμακα» (think small first) έχει αρχίσει να διεισδύει στην πολιτική για τις επιχειρήσεις σε όλους σχεδόν τους τομείς. Για αυτό και η Ελληνική Προεδρία στήριξε ενεργά στο Συμβούλιο Ανταγωνιστικότητας την επιτάχυνση της εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Χάρτας των Μικρών Επιχειρήσεων , με την αξιολόγηση των εφαρμοζόμενων πολιτικών, τη διάχυση βέλτιστων πρακτικών, και την ε νίσχυση του επιχειρηματικού κλίματος με τη δημιουργία Ευρωπαϊκών ημερών και βραβείων επιχειρηματικότητας για μικρές επιχειρήσεις. Στην Ελλάδα ο ρόλος των μικρών επιχειρήσεων στη συνολική οικονομική δραστηριότητα, στη δημιουργία απασχόλησης αλλά και διατήρηση της κοινωνικής συνοχής, ιδιαίτερα στην περιφέρεια, είναι σημαντικός και προφανής. Γι'αυτό και προωθείται ενεργά στη χώρα μας η χάρτα με σειρά πρωτοβουλιών, ενώ το σύνολο σχεδόν των ενισχύσεων για τις επιχειρήσεις από το Γ'ΚΠΣ απευθύνεται στις μικρομεσαίες Ελληνικές επιχειρήσεις. Η διοργανική συμφωνία για την απλοποίηση και βελτίωση του κανονιστικού περιβάλλοντος (Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων) Η αναθεώρηση του κανονιστικού πλαισίου με στόχο την απλοποίηση και μείωση του διοικητικού βάρους στις επιχειρήσεις είναι σημαντική για την αποδοτική λειτουργία και προώθηση της ενοποίησης των αγορών, την προστασία των καταναλωτών, τη σωστή λειτουργία της δημόσιας διοίκησης. Στο πλαίσιο αυτό η Ελληνική Προεδρία έφερε σε πέρας τη διαπραγμάτευση Συμβουλίου, Ευρωπαϊκής Επιτροπής και Κοινοβουλίου για τη διοργανική συμφωνία για τη βελτίωση της κοινοτικής νομοθεσίας . Η συμφωνία άπτεται θεσμικών και διαθεσμικών ζητημάτων, τόσο στη σύμπραξη των τριών οργάνων της Ένωσης στη νομοθετική διαδικασία, όσο και στη μεταφορά του κοινοτικού στο εθνικό δίκαιο.
Σε ένα ολοένα και πιο ανοικτό και ανταγωνιστικό διεθνές περιβάλλον, η τεχνολογία και το ανθρώπινο κεφάλαιο αντιπροσωπεύουν τους δύο κινητήριους μοχλούς της ανάπτυξης . Η πρόκληση συνεπώς σήμερα βρίσκεται στη δημιουργία πολιτικών που εκμεταλλεύονται αυτή τη δυναμική και βοηθούν στη μετατροπή της Ευρώπης σε μια οικονομία και κοινωνία βασισμένη στη γνώση. Σε αυτή την κατεύθυνση, η Ελληνική Προεδρία επιδίωξε συγκεκριμένα αποτελέσματα για την ανάπτυξη της καινοτομίας, της έρευνας και της γνώσης, την άρση των εμποδίων στην ταχεία και αποδοτική εφαρμογή τους, την εμπέδωση της Κοινωνίας της Πληροφορίας, και την επένδυση στο ανθρώπινο κεφάλαιο με τη βελτίωση των συστημάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης . Τα σημαντικότερα σχετικά επιτεύγματα της Ελληνικής Προεδρίας ήταν: Η σ υμφωνία για το Κοινοτικό Δίπλωμα Ευρεσιτεχνίας Η προσπάθεια υιοθέτησης ενός Κοινοτικού Διπλώματος Ευρεσιτεχνίας , με ενιαία ισχύ σε όλα τα Κ-Μ της ΕΕ, έχει ξεκινήσει εδώ και περισσότερο από μια δεκαετία, αλλά σκόνταφτε πάντα σε προβλήματα πολυγλωσσίας (που αυξάνει το κόστος), διαφορετικών παραδόσεων στους μηχανισμούς χορήγησης των εθνικών διπλωμάτων ευρεσιτεχνία και ποικιλίας δικαιοδοτικών συστημάτων . Το συγκεκριμένο θέμα είχε απασχολήσει ήδη τέσσερις προεδρίες. Η Ελληνική Προεδρία κατάφερε να καταλήξει σε κοινή πολιτική προσέγγιση ανάμεσα στις χώρες της ΕΕ στο Συμβούλιο Ανταγωνιστικότητας. Αυτή η μεγάλη επιτυχία αναμένεται να οδηγήσει με την ολοκλήρωση της σχετικής διαδικασίας στην εφαρμογή ενός διάφανου και μη δαπανηρού Κοινοτικού Διπλώματος Ευρεσιτεχνίας το οποίο θα δώσει σημαντική ώθηση στην καινοτομία στην Ευρώπη και στην αύξηση της ανταγωνιστικότητας των Ευρωπαϊκών επιχειρήσεων. Οι αποφάσεις για την αύξηση των επενδύσεων στην έρευνα και την ανάπτυξη έρευνας σε τεχνολογίες αιχμής Προτεραιότητα της Προεδρίας αποτέλεσε η επίτευξη του στόχου της αύξησης των συνολικών δαπανών για την έρευνα για να προσεγγίσουν το 3% του ΑΕΠ. Στο πλαίσιο αυτό υιοθετήθηκε σχέδιο δράσης που αφορά γενικότερα σε θέματα του Ευρωπαϊκού Χώρου Έρευνας και Καινοτομίας και το οποίο προωθεί μεταξύ άλλων την συνεργασία των κρατών-μελών για την ανάπτυξη των δικτύων και τη στήριξη της τεχνολογικής καινοτομίας. Παράλληλα η Ελληνική Προεδρία προώθησε στο Συμβούλιο Ανταγωνιστικότητας την ανάπτυξη της έρευνας σε τεχνολογίες αιχμής (όπως η βιοτεχνολογία, η διαστημική έρευνα και η έρευνα με αμυντικούς σκοπούς) οι οποίες θα στηρίξουν την Ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα στο μέλλον. Η συμφωνία για την ίδρυση Οργανισμού για την αμυντική έρευνα Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στη Θεσσαλονίκη αποφάσισε τη δημιουργία κατά τη διάρκεια του 2004 ενός διακυβερνητικού οργανισμού στον τομέα της ανάπτυξης αμυντικών δυνατοτήτων, της έρευνας, των προμηθειών και εξοπλισμών. Ο οργανισμός αυτός θα έχει ως σκοπό την προώθηση και ενίσχυση της ευρωπαϊκής συνεργασίας στον τομέα των εξοπλισμών, την ενίσχυση της ευρωπαϊκής βιομηχανικής και τεχνολογικής βάσης στον τομέα της άμυνας. Θα αποβλέπει στην προαγωγή της έρευνας με στόχο την απόκτηση ηγετικού ρόλου στον τομέα των στρατηγικών τεχνολογιών για μελλοντικές δυνατότητες άμυνας και ασφάλειας, ενισχύοντας με τον τρόπο αυτό το ευρωπαϊκό βιομηχανικό δυναμικό στον τομέα αυτό. Η συμφωνία για τη χρήση εγγράφων του Δημοσίου Τομέα Η σχετική Πρόταση Οδηγίας είχε ως στόχο τη θέσπιση ενός κανονιστικού πλαισίου που θα ρυθμίζει την περαιτέρω χρήση και αξιοποίηση εγγράφων γενικής πρόσβασης του δημοσίου τομέα στα κράτη-μέλη. Η Ελληνική Προεδρία πέτυχε συμφωνία στο Συμβούλιο Τηλεπικοινωνιών σε αυτό το σημαντικό ζήτημα. Με αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνεται η διευκόλυνση της διασυνοριακής χρήσης της πληροφορίας και κατοχυρώνεται το δικαίωμα ίσης και ακώλυτης πρόσβασης για όλους στην Κοινωνία της Πληροφορίας. Η προώθηση της ασφαλέστερης χρήση του Διαδικτύου (eSAFE) H Ελληνική Προεδρία (Συμβούλιο Τηλεπικοινωνιών) πέτυχε συμφωνία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για την υιοθέτηση ενός πολυετούς κοινοτικού προγράμματος δράσης σχετικά με την προώθηση της ασφαλέστερης χρήσης του Διαδικτύου μέσω της καταπολέμησης του παράνομου και βλαβερού περιεχομένου στα παγκόσμια δίκτυα. Η δημιουργία Οργανισμού για την ασφάλεια των δικτύων και πληροφοριών Η δημιουργία του εν λόγω Ευρωπαϊκού Οργανισμού συμβάλλει στη διαμόρφωση κλίματος εμπιστοσύνης στους πολίτες και στην περαιτέρω ανάπτυξη της Κοινωνίας της Πληροφορίας στην ΕΕ. Η Ελληνική Προεδρία (Συμβούλιο Τηλεπικοινωνιών) πέτυχε την σύγκλιση των διαφορετικών θέσεων των κρατών-μελών της ΕΕ στην σχετική Πρόταση Κανονισμού (στόχοι και αρμοδιότητες του υπό σύσταση Οργανισμού, θέματα «καθημερινής» πρακτικής και ιδιαίτερα η δυνατότητα επεξεργασίας δεδομένων σε σχέση με τη «μη υποχρέωση ενημέρωσης» από φορείς του ιδιωτικού τομέα, κλπ.). Μεταρρύθμιση των Ευρωπαϊκών συστημάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης Οι πολιτικές ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού, αποτέλεσαν μεγάλο τμήμα της προσπάθειας που έκανε η Ελληνική Προεδρία με στόχο την δημιουργία της Ευρώπης της Γνώσης και την αναβάθμιση του ευρωπαϊκού πεδίου εκπαίδευσης . Στο πλαίσιο αυτό, το Συμβούλιο Παιδείας έδωσε έμφαση στις βασικές δεξιότητες, στη δια βίου εκπαίδευση, στην εκμάθηση ξένων γλωσσών, των τεχνολογιών πληροφορίας και επικοινωνίας, στην ενθάρρυνση γεωγραφικής κινητικότητας μαθητών, εκπαιδευτών και ερευνητών, και στη σχετική ανάπτυξη δεικτών ποιότητας και θέσπιση των σχετικών ορόσημων . Οι κατευθύνσεις αυτές συμβαδίζουν απόλυτα με τις προσπάθειες που καταβάλλονται στην Ελλάδα όπου έχει θεσμοθετηθεί και υλοποιείται το σύστημα αποτύπωσης και αξιολόγησης του εκπαιδευτικού μας συστήματος που υπερκαλύπτει τις συμφωνημένες απαιτήσεις σε επίπεδο ΕΕ. Ενίσχυση των δεξιοτήτων και της κινητικότητας στην ΕΕ – πρόγραμμα Erasmus Mundus Η ε νίσχυση των δεξιοτήτων και της κινητικότητας στην ΕΕ εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την εισαγωγή εργαλείων για τη διαφάνεια στην αναγνώριση πτυχίων και πιστοποιητικών , την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών, και τη μ είωση κανονιστικών ή γραφειοκρατικών εμποδίων ως αποτέλεσμα της μη αναγνώρισης άτυπων μορφών εκπαίδευσης , με ταυτόχρονη διασφάλιση ενός κοινού ευρωπαϊκού πλαισίου για ποιοτικά πρότυπα . Στο πλαίσιο της ενίσχυσης της κινητικότητας από και προς την ΕΕ η Προεδρία πέτυχε στο Συμβούλιο Παιδείας π ολιτική συμφωνία για το πρόγραμμα Erasmus Mundus (2004-8), με προϋπολογισμό 180 εκ. Ευρώ . Το πρόγραμμα στοχεύει στο να καταστήσει τα Ιδρύματα Ανώτατης Εκπαίδευσης της ΕΕ κέντρα αριστείας και πόλους έλξης φοιτητών και καθηγητών από όλο τον κόσμο . Προβλέπεται η δημιουργία ευρωπαϊκών διαπανεπιστημιακών Masters με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενώ αναμένεται η μετακίνηση φοιτητών και καθηγητών από τις τρίτες χώρες προς την Ευρώπη και αντίστροφα. Εισαγωγή νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση – Πρόγραμμα e-learning Η Ελληνική Προεδρία πέτυχε στο Συμβούλιο Παιδείας π ολιτική συμφωνία για την υλοποίηση του προγράμματος e - Learning (2004-2006). Στόχος του προγράμματος που εντάσσεται στο πλαίσιο της δράσης e - Europe , είναι η βελτίωση της ποιότητας των ευρωπαϊκών συστημάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης και της πρόσβασης σε αυτά με την αποτελεσματική ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών . Το πρόγραμμα αρθρώνεται γύρω από τρεις προτεραιότητες: την καταπολέμηση του ψηφιακού χάσματος, τα ιδρύματα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και την αδελφοποίηση των σχολείων μέσω του Διαδικτύου. Η εισαγωγή των νέων τεχνολογιών στο εκπαιδευτικό σύστημα αποτελεί βασική κυβερνητική προτεραιότητα στην Ελλάδα. Τα τελευταία χρόνια με χρηματοδότηση του Γ'ΚΠΣ έχει υπάρξει εντυπωσιακή πρόοδος στον εξοπλισμό και τη δικτύωση σχολείων και Πανεπιστημίων , στην εκπαίδευση των εκπαιδευτικών στις νέες τεχνολογίες και στην ανάπτυξη ψηφιακού εκπαιδευτικού περιεχομένου. Η υλοποίηση του προγράμματος e - Learning επιταχύνει περαιτέρω αυτήν την προσπάθεια .
Η ΕΕ σήμερα συνδέεται και αλληλεξαρτάται όλο και περισσότερο, και κάθε δυνατή προσπάθεια πρέπει να γίνει ώστε να αρθούν τα εμπόδια σε αυτήν την ολοκλήρωση . Η Ελληνική Προεδρία προώθησε ενεργά τις πολιτικές για τη θεσμική ολοκλήρωση και απελευθέρωση των αγορών, και ιδιαίτερα στις βιομηχανίες δικτύων. Ολοκλήρωσε σημαντικό αριθμό θεμάτων στους τομείς της ενέργειας, των μεταφορών και επικοινωνιών, αλλά και της ολ o κλήρωσης των χρηματοπιστωτικών αγορών (κεφαλαιουχικές, τραπεζικές, ασφαλιστικές αγορές) οι οποίες παραμένουν κατατμημένες, και της εσωτερικής αγοράς ευρύτερα. Παράλληλα όμως, η Προεδρία έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στις πολιτικές για τη φυσική ολοκλήρωση των δικτύων, και στη χρηματοδότηση με στόχο την επέκταση των δικτύων ενέργειας και μεταφορών και προς τις νέες χώρες-μέλη, συμπεριλαμβανομένων και των Δυτικών Βαλκανίων, μέσω δημοσίων και ιδιωτικών επενδύσεων (διαρθρωτικά ταμεία, Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, συγχρηματοδοτούμενα έργα). Τα πιο σημαντικά σχετικά επιτεύγματα της Ελληνικής Προεδρίας είναι: Η ολοκλήρωση της απελευθέρωσης της αγοράς ενέργειας Η Δανική Προεδρία πέτυχε πολιτική συμφωνία για την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας (ηλεκτρισμός και φυσικό αέριο) στην ΕΕ, η οποία προβλέπει το πλήρες άνοιγμα των αγορών ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου στην 1-7-2007. Η Ελληνική Προεδρία (Συμβούλιο Ενέργειας) ολοκλήρωσε τις διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και πέτυχε την τελική υιοθέτηση της συμφωνίας. Η απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας αναμένεται να έχει σημαντικά οφέλη για όλες της χώρες της ΕΕ και για την Ελλάδα. Η χώρα μας έχει ήδη προχωρήσει στη διαμόρφωση του κατάλληλου θεσμικού πλαισίου για την ανάπτυξη νέων επενδύσεων στην ενεργειακή αγορά, με γνώμονα το δημόσιο συμφέρον, την ασφάλεια παροχής και την προστασία των ευαίσθητων περιοχών και ομάδων πληθυσμού . Η αναθεώρηση των κανόνων για τα διευρωπαϊκά δίκτυα ενέργειας Η αναθεώρηση κατευθυντήριων γραμμών και συνοδευτικών οικονομικών κανόνων για τα διευρωπαϊκά δίκτυα ενέργειας αποτελεί το πλαίσιο για τη χρηματοδότηση δικτύων που ενοποιούν τις Ευρωπαϊκές αγορές ενέργειας . Στη συνέχεια πολιτικής συμφωνίας που επετεύχθη επί Δανικής Προεδρίας, η Ελληνική Προεδρία ολοκλήρωσε τη διαδικασία και έφτασε στην τελική υιοθέτηση από το Συμβούλιο Ενέργειας. Η Ελλάδα διασφάλισε, μεταξύ άλλων, εμπλουτισμό της πρότασης με πρόσθετη όδευση φυσικού αερίου από Ελλάδα προς Κεντρική Ευρώπη μέσω Δυτικών Βαλκανίων και επικαιροποιημένη – ορθή αναφορά του αγωγού φυσικού αερίου Ελλάδας – Ιταλίας. Η συμφωνία για το δεύτερο Σιδηροδρομικό Πακέτο Η Ελληνική Προεδρία πέτυχε στο Συμβούλιο Μεταφορών πολιτική συμφωνία στο λεγόμενο «δεύτερο σιδηροδρομικό πακέτο». Η δέσμη αυτή οδηγιών αποτελεί μία σημαντική πρόοδο στο νομικό πλαίσιο για τους σιδηροδρόμους καθώς απελευθερώνει τις εμπορευματικές σιδηροδρομικές μεταφορές από 1.1.2006, το σιδηροδρομικό εμπορευματικό cabotage από 1.1.2008, και δίνει έμφαση στην ασφάλεια και τη διαλειτουργικότητα των σιδηροδρόμων , δημιουργώντας έτσι ένα νέο πλαίσιο λειτουργίας των σιδηροδρόμων στην Ευρώπη με στόχο την αύξηση του μεριδίου της αγοράς σε σχέση με τις οδικές μεταφορές. Η προώθηση των Διευρωπαϊκών Δικτύων Μεταφορών Στις μεταφορές, η Ελληνική Προεδρία προώθησε ενεργά το ζήτημα της αναθεώρησης των οδηγιών και χρηματοοικονομικών κανόνων για τα διευρωπαϊκά δίκτυα μεταφορών, με στόχο τη συμπλήρωση των βασικών ελλείψεων στις ευρωπαϊκές υποδομές και την ενθάρρυνση των επενδύσεων σε βασικές υποδομές. Σημαντική προτεραιότητα συμφωνήθηκε ότι έχουν οι σιδηρόδρομοι , που καλούνται να διαδραματίσουν ένα ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο στο Ευρωπαϊκό σύστημα μεταφορών. Η Προεδρία έφερε το ζήτημα της επέκτασης και ολοκλήρωσης των υποδομών Ευρωπαϊκών δικτύων στο προσκήνιο για να μην είναι τα διευρωπαϊκά δίκτυα μία ξεχασμένη παρακαταθήκη στην Ευρωπαϊκή Ένωση , αρκετά χρόνια μετά τις προτάσεις Delors. Μαζί με τα διευρωπαϊκά δίκτυα ενέργειας, τα δίκτυα μεταφορών αποτελούν σημαντικό στοιχεί o στην κατεύθυνση της διασύνδεσης των αγορών στη νέα διευρυμένη Ευρώπη . Τα δίκτυα πρέπει να έχουν στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρωπαϊκής οικονομίας, αλλά και την οικονομική και κοινωνική συνοχή. Η ανάπτυξη τους θα πρέπει να είναι βιώσιμη, ισόρροπη και να καλύπτει όλη την Ευρωπαϊκή ήπειρο στα πλαίσιο της διεύρυνσης. Η πρόοδος στην υλοποίηση του Σχεδίου Δράσης για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες Η Ελληνική Προεδρία κατέβαλε επίσης σημαντικές προσπάθειες για την ολοκλήρωση των Ευρωπαϊκών χρηματοπιστωτικών αγορών, μία από τις πιο σημαντικές μεταρρυθμίσεις στον οικονομικό τομέα. Σημαντικές παράμετροι για την ολοκλήρωση αυτή ήταν η εισαγωγή του ευρώ και η σταδιακή εφαρμογή από το 1999 του σχεδίου Δράσης για τις Χρηματοοικονομικές Υπηρεσίες . Η ταχύτερη ενοποίηση των χρηματαγορών στην Ευρώπη θα διασφαλίσει αποτελεσματικότερα τη σταθερότητα των αγορών αλλά και τη διαφάνεια των συναλλαγών. Στην κατεύθυνση αυτήν, η Προεδρία προώθησε ενεργά το Σχέδιο Δράσης για τις Χρηματοοικονομικές Υπηρεσίες, επιτυγχάνοντας συμφωνίες σε αρκετά από τα δύσκολα ζητήματα που έχουν απομείνει για την ολοκλήρωση του Σχεδίου Δράσης: την οδηγία για τη Χειραγώγηση της αγοράς, για τα συνταξιοδοτικά ταμεία, για το Εταιρικό Δίκαιο, για τα Ενημερωτικά Δελτία. Από αυτές τις Οδηγίες, η Οδηγία για τα Συνταξιοδοτικά Ταμεία δημιουργεί ένα πλαίσιο το οποίο προστατεύει τα δικαιώματα των μελλοντικών συνταξιούχων, ενώ διασφαλίζει ότι οι σχετικές συναλλαγές των ταμείων γίνονται ορθολογικά και με διαφάνεια. Η Οδηγία για τα Ενημερωτικά Δελτία μειώνει το κόστος για την άντληση κεφαλαίων σε όλη την ΕΕ, ενώ ενισχύει το πλαίσιο προστασίας των επενδυτών, διασφαλίζοντας αυξημένα επίπεδα και καλύτερη ποιότητα πληροφόρησης.
Σε ένα ραγδαία μεταβαλλόμενο εξωτερικό περιβάλλον και εν όψει της ριζικής θεσμικής ανασυγκρότησης της, η Ευρωπαϊκή Ένωση καλείται να πραγματώσει το όραμα της «Κοινωνικής Ευρώπης». Η Ελληνική Προεδρία έθεσε από την αρχή ως προτεραιότητα τον εκσυγχρονισμό του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Μοντέλου. Ενόψει ιδιαιτέρως της διεύρυνσης και των νέων συνθηκών που διαμορφώνονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση και έχουν ως κύριο χαρακτηριστικό την μεγέθυνση των κινδύνων των οικονομικών ανισοτήτων, η ύπαρξη ισχυρής κοινωνικής στρατηγικής είναι αναγκαία. Οι νέες προκλήσεις, όπως είναι η γήρανση του πληθυσμού και οι περιφερειακές ανισότητες, οι διακρίσεις ως προς το φύλο και τις ευαίσθητες κοινωνικά ομάδες και η συνεχιζόμενη εισροή μεταναστών απαιτούν λύσεις αποτελεσματικές για τις κοινωνίες και τις οικονομίες της Ευρώπης. Είναι φανερό ότι η μη ύπαρξη αποδοτικής κοινωνικής πολιτικής προκαλεί εκτός του κοινωνικού και σοβαρό οικονομικό κόστος. Στο πλαίσιο αυτό, τα κυριότερα αποτελέσματα της Ελληνικής Προεδρίας ήταν: H προώθηση ε νιαίας διαδικασίας πολιτικής για την Κοινωνική Προστασία και τη Συνοχή στην ΕΕ Η Ελληνική Προεδρία υποστήριξε την ανάγκη υιοθέτησης Ενιαίας Διαδικασίας Πολιτικής για την Κοινωνική Προστασία και την Κοινωνική Συνοχή στην ΕΕ, που θα περιλαμβάνει όλες τις επιμέρους πολιτικές και τους στόχους τους. Αυτό είναι γιατί πιστεύουμε στην ισότιμη και ισόρροπη συμμετοχής της κοινωνικής προστασίας ως συντελεστή παραγωγής, παράλληλα με την απασχόληση και την ανταγωνιστικότητα. Το Εαρινό Συμβούλιο υιοθέτησε ανακοίνωση η οποία προβλέπει τη σταδιακή εφαρμογή της ενιαίας διαδικασίας συντονισμού στο πεδίο της Κοινωνικής Προστασίας. Η πρόοδος στο θέμα της μεταρρύθμισης των συνταξιοδοτικών συστημάτων Θέσαμε από την αρχή το θέμα των συντάξεων στην βάση της επιβεβαίωσης του τρίπτυχου « Επάρκεια – Βιωσιμότητα - Εκσυγχρονισμός» ενώ υποστηρίξαμε και την ανάγκη μεταρρυθμίσεων των συνταξιοδοτικών συστημάτων, ώστε να ανταποκριθούν στις μελλοντικές προκλήσεις μεταξύ άλλων της δημογραφικής γήρανσης του πληθυσμού. Βασικό εργαλείο για την εξασφάλιση της συνέργειας μεταξύ των οικονομικών και κοινωνικών παραγόντων αποτελεί η συνέχιση της Ανοιχτής Μεθόδου του Συντονισμού, η περαιτέρω ενίσχυση της οποίας ετέθη για πρώτη φορά στο ¶τυπο Συμβούλιο Απασχόλησης του Ναυπλίου. Το Εαρινό Συμβούλιο επιβεβαίωσε την ανάγκη ενίσχυσης της Μεθόδου Ανοικτού Συντονισμού στον τομέα των συντάξεων και ζητήθηκε η επισκόπηση της προόδου έως το 2006. Στο ίδιο συμβούλιο ενεκρίθη η Κοινή Έκθεση επί των Συνταξιοδοτικών συστημάτων καθώς και την Κοινή Έκθεση για την υγειονομική περίθαλψη και μέριμνα των ηλικιωμένων. Η ενίσχυση της κινητικότητας και ο συντονισμός των δικαιωμάτων κοινωνικής ασφάλισης Για την Ελληνική προεδρία σημαντικός στόχος πολιτικής αποτέλεσε η επιτυχής προσαρμογή των ασφαλιστικών συστημάτων στα νέα δεδομένα της αγοράς εργασίας και σε αποδοτικές πρακτικές και τρόπους διαχείρισης, με διαδικασίες τριμερούς διαλόγου με τους κοινωνικούς εταίρους. Στο πλαίσιο αυτό η Προεδρία προώθησε την Ευρωπαϊκή κινητικότητα και αναγνώριση δικαιωμάτων κοινωνικής ασφάλισης , συμπεριλαμβανομένων των συντάξεων, με προώθηση του εκσυγχρονισμού του κανονισμού (EEC) No 1408/71 για το συντονισμό των συνταξιοδοτικών συστημάτων και την ολοκλήρωση διαπραγμάτευσης κεφαλαίων της Πρότασης για απλοποίηση του Κανονισμού. Το Συμβούλιο Απασχόλησης δεσμεύθηκε στην εφαρμογή του χρονοδιαγράμματος, δηλαδή τελική υιοθέτηση έως το τέλος του 2003. Η προαγωγή της ισότητας μεταξύ φύλων Τα ανθρώπινα δικαιώµατα των γυναικών και η ισότητα γυναικών και ανδρών αποτελούν τµήµα των κεντρικών ευρωπαϊκών αξιών. Προσπαθήσαμε – και αυτό αποτέλεσε και μέλημα της Προεδρίας μας - να επιτύχουµε απτά αποτελέσµατα που θα απεικονίζουν τις κοινές µας προσδοκίες σε µια Ένωση που θεµελιώνεται στις αρχές της ελευθερίας, της δηµοκρατίας, της ισότητας, του σεβασµού των ανθρώπινων δικαιωµάτων και των θεµελιωδών ελευθεριών, και του κράτους δικαίου. Αρχές και αξίες που είναι κοινές για τα κράτη µέλη. Στη βάση των παραπάνω επιδιώξεων προωθήσαμε την ενσωμάτωση των θεμάτων της ισότητας των φύλων στις λοιπές πολιτικές της Ένωσης . Επιτεύχθηκε η ένταξη της οπτικής του φύλου σε όλες τις πολιτικές και δράσεις με την καθιέρωση της ετήσιας επισκόπησης του θέματος προς το εκάστοτε Εαρινό Συμβούλιο. Το Συμβούλιο Απασχόλησης ενέκρινε ψήφισμα, το οποίο ενθαρρύνει την ανάπτυξη του κοινωνικού και ανθρωπίνου κεφαλαίου στην κοινωνία της γνώσης παρέχοντας ιδιαίτερη έμφαση στα θέματα της ισότητας ευκαιριών.
Η οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη δεν είναι μακροπρόθεσμα βιώσιμη αν δεν ληφθούν μέτρα για την περιστολή των περιβαλλοντικών πιέσεων και τη διατήρηση των φυσικών πόρων στο πλαίσιο της συνολικής στρατηγικής αειφόρου ανάπτυξης που ξεκίνησε στο Γκέτεμποργκ το 2001. Η Ελληνική Προεδρία πήρε σειρά πρωτοβουλιών στον τομέα αυτό με στόχο η Ευρωπαϊκή Ένωση να εξακολουθήσει να έχει ηγετικό ρόλο στην προαγωγή της αειφόρου ανάπτυξης σε παγκόσμια κλίμακα. Τα βασικότερα αποτελέσματα της Ελληνικής Προεδρίας είναι τα εξής: Η αναθεώρηση της στρατηγικής της Ένωσης για την αειφόρο ανάπτυξη Το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Ελληνικής Προεδρίας υιοθέτησε τη νέα Στρατηγική της ΕΕ για την Αειφόρο Ανάπτυξη και τις διαδικασίες για την εφαρμογή των αποτελεσμάτων της Παγκόσμιας Δίασκεψης για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη του Γιοχάνεσμπουργκ. Στόχος της στρατηγικής για την αειφόρο ανάπτυξη είναι η ενδυνάμωση της περιβαλλοντικής διάστασης της στρατηγικής της αειφόρου ανάπτυξης και η ολοκλήρωση της στρατηγικής της Λισσαβόνας με την απόδοση ίσης προσοχής στην οικονομία, την κοινωνία και το περιβάλλον, αλλά και η επιτάχυνση της διαδικασίας ενσωμάτωσης περιβαλλοντικών απαιτήσεων στις τομεακές πολιτικές. H Ελλάδα έχει ήδη υιοθετήσει τη δική της στρατηγική για την αειφόρο ανάπτυξη, με δέσμη πρωτοβουλιών για την προστασία του περιβάλλοντος, τη δημιουργία νέων προτύπων παραγωγής και κατανάλωσης και την αποσύνδεση της οικονομικής προόδου από την περιβαλλοντική υποβάθμιση. Η δημιουργία περιβαλλοντικής διπλωματίας Η Ελληνική Προεδρία προώθησε μία νέα Ευρωπαϊκή διπλωματία για το περιβάλλον και τη βιώσιμη ανάπτυξη, στηριζόμενη στην Ευρωπαϊκή στρατηγική για τη βιώσιμη ανάπτυξη. Δημιούργησε ένα δίκτυο διπλωματών και ειδικών στα θέματα βιώσιμης ανάπτυξης και περιβαλλοντικής ενσωμάτωσης, με στόχο τη βελτίωση της συνεργασίας στις διμερείς και πολυμερείς διαπραγματεύσεις. Η συμφωνία για τη φορολόγηση της ενέργειας Επιδίωξη της Προεδρίας ήταν η δημιουργία ενός πλαισίου φορολογικής επιβάρυνσης με κατώτατα όρια φόρου στα καύσιμα το οποίο να οδηγεί στην εξοικονόμηση ενέργειας και προστασία του περιβάλλοντος , χωρίς ωστόσο να επιβαρύνει ιδιαίτερα την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας. Με βάση την πρόταση συμβιβασμού της Ελληνικής προεδρίας έγινε τελικά δυνατό να βρεθεί λύση στο Συμβούλιο Ecofin και να λυθεί έτσι ένα χρονίζον πρόβλημα για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Για τη χώρα μας μπορέσαμε να εξασφαλίσουμε μια μεταβατική περίοδο προσαρμογής μέχρι το 2010. Έτσι η αύξηση εφόσον γίνει σταδιακά τα επόμενα χρόνια – δεν ξεπερνά για παράδειγμα την αύξηση κατά 1 λεπτό το λίτρο κατά έτος στην αμόλυβδη βενζίνη και στο ντήζελ έως το 2010 -- δεν θα δημιουργήσει προβλήματα στην παραγωγή ή την κατανάλωση. Η συμφωνία για την περιβαλλοντική ευθύνη Η Ελληνική Προεδρία έθεσε ως προτεραιότητα την ολοκλήρωση της πρότασης οδηγίας για την Περιβαλλοντική Ευθύνη και την πρόληψη και αποκατάσταση της περιβαλλοντικής ζημιάς, και πέτυχε πολιτική συμφωνία σε αυτό το δύσκολο ζήτημα στο Συμβούλιο Περιβάλλοντος του Ιουνίου 2003. Η οδηγία αυτή θα συμβάλλει στην ενίσχυση της κοινοτικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας, στη βάση της αρχής «Ο ρυπαίνων πληρώνει» και θα αφορά στην αποκατάσταση ζημιών στη φύση γενικά και την βιοποικιλότητα ειδικά. Η Ελληνική Προεδρία προώθησε με επιτυχία συμβιβαστικές λύσεις σε θέματα που διχάζουν τα κράτη-μέλη όπως ο χαρακτήρας του συστήματος χρηματοδοτικής ασφάλειας και εγγυήσεων, το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας και οι εξαιρέσεις. Η προώθηση πρωτοβουλιών για το νερό Η Ελληνική Προεδρία δραστηριοποιήθηκε για την ενεργοποίηση του ιδιωτικού Τομέα, των μη-κυβερνητικών οργανώσεων και της Κοινωνίας των Πολιτών ώστε να υλοποιηθούν οι Πρωτοβουλίες Τύπου ΙΙ και κυρίως η Πρωτοβουλία για το Νερό και την Ενέργεια – με έμφαση στην προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας – που προωθούν την παγκόσμια συνεργασία προς την κατεύθυνση της Βιώσιμης Ανάπτυξης. Η ασφάλεια στις θαλάσσιες μεταφορές Το θέμα της ασφάλειας στις θαλάσσιες μεταφορές για την αποφυγή περιβαλλοντικών καταστροφών όπως αυτή του δεξαμενόπλοιου Prestige απασχόλησε έντονα την Ελληνική Προεδρία. Με γνώμονα την προστασία του περιβάλλοντος αλλά και τη διαφύλαξη της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας, το Συμβούλιο Μεταφορών αποφάσισε ένα συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα απόσυρσης των μονοπύθμενων δεξαμενόπλοιων , αλλά και σειρά άλλων μέτρων όπως αυστηρότεροι έλεγχοι στα λιμάνια, καλύτερη εποπτεία των νηογνωμόνων, καθορισμός λιμανιών καταφυγής, εγκατάσταση συστημάτων παρακολούθησης κίνησης σκαφών και πληροφοριών στα ύδατα της Ένωσης . Οι αποφάσεις αυτές είναι σημαντικές και για την Ελλάδα γιατί θέτουν ένα θεσμικό πλαίσιο για την αποφυγή παρόμοιων καταστροφικών ατυχημάτων στις ακτές μας. Παράλληλα, διασφαλίζουν πλήρως την ανταγωνιστικότητας της Ελληνικής ναυτιλίας, δεδομένου ότι τα υπό απόσυρση δεξαμενόπλοια αποτελούν λιγότερο του 3% του Ελληνικού στόλου . Η ανάδειξη των περιβαλλοντικών τεχνολογιών Το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Ελληνικής Προεδρίας έδωσε έμφαση στην ανάπτυξη νέων καυσίμων και τεχνολογιών ως κύριο μέσο για την μετάβαση προς βιώσιμο σύστημα μεταφορών, σε σύμπραξη με τη βιομηχανία, και έθεσε ως προτεραιότητα για την ΕΕ την έρευνα με στόχο περιβαλλοντικές καινοτομίες ώστε να εξασφαλιστεί ταυτόχρονα ο στόχος της προστασίας του περιβάλλοντος και της ενδυνάμωσης της ανταγωνιστικότητας της Ευρωπαϊκής οικονομίας . Οι πρωτοβουλίες για τις κλιματικές αλλαγές Η Ελληνική Προεδρία συνέχισε τις προσπάθειες της ΕΕ για την επικύρωση του Πρωτοκόλλου του Κυότο και από άλλές χώρες και δραστηριοποιήθηκε ιδιαίτερα σε διεθνές επίπεδο, με στόχο να προτρέψει χώρες όπως η Ρωσία να προβεί στην επικύρωση του Πρωτοκόλλου του Κυότο, καθώς και να συζητήσει την ενδυνάμωση της συνεργασίας Ε. Ε. και Ρωσίας, στον αγώνα κατά των κλιματικών αλλαγών. Η Ελληνική προεδρία εργάστηκε συστηματικά με γνώμονα την αποφυγή απομόνωσης της Ε.Ε. και την προώθηση όσο το δυνατόν ρεαλιστικότερων προτάσεων που θα γεφύρωναν τις διαφορετικές θέσεις και θα ανέπτυσσαν ένα γόνιμο διάλογο.
|
