Ομιλία του Υπουργού Οικονομίας και Ανάπτυξης Δημήτρη Παπαδημητρίου στο Περιφερειακό Συνέδριο Δυτικής Μακεδονίας

Δεν έχει περάσει πολύς καιρός απ’ όταν σας είχα μεταφέρει ένα θετικό μήνυμα για την οικονομία γενικά, την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας (ΠΔΜ) και τον Νομό Κοζάνης ειδικότερα, γνωρίζοντας πως το βασικό πρόβλημα της περιοχής είναι η υψηλή ανεργία και η εξάρτηση από τον λιγνίτη και τη ΔΕΗ.

Το μήνυμα αυτό ήταν διπλό, ότι δηλαδή η ελληνική οικονομία ανακάμπτει το 2017 κι ότι η ανάκαμψη αυτή βασίζεται σε μία αλλαγή πορείας την οποία οδηγεί τόσο η μακροοικονομική εξισορρόπηση και η επιβεβλημένη από την κρίση και το μνημόνιο δημοσιονομική προσαρμογή, όσο και η αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου της οικονομίας που σχεδιάσαμε με την Εθνική Αναπτυξιακή Στρατηγική (ΕΑΣ), και τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις.

Στη θέση του παλιού οικονομικού υποδείγματος, σήμερα οικοδομούμε μία ανάπτυξη βασισμένη στις παραγωγικές επενδύσεις, τις επιχειρηματικές συνέργειες και δικτυώσεις, την καινοτομία, τις νέες τεχνολογίες και τις εξαγωγές.

Όπως, δε, μαρτυρούν όλα τα οικονομικά μεγέθη του α’ εξαμήνου, το 2017 είναι το πρώτο πραγματικά έτος εξόδου από την οικονομική κρίση χάρις στη σταθερή αναπτυξιακή πορεία που εξασφαλίζει η νέα Στρατηγική.

Ενδεικτικά επιτρέψτε μου να αναφέρω τα εξής:

  1. Οι συνολικές επενδύσεις αυξήθηκαν 11% το α’ τρίμηνο, ενώ οι ξένες άμεσες επενδύσεις υπερτριπλασιάστηκαν το α’ τετράμηνο σε ετήσια βάση.
  1. Οι εξαγωγές αγαθών αυξήθηκαν 19,5% περίπου το α’ πεντάμηνο, ενώ οι εξαγωγές αγαθών κι υπηρεσιών σε τρέχουσες τιμές αυξήθηκαν 19% στο α’ τετράμηνο.
  1. Ο όγκος του λιανικού εμπορίου αυξήθηκε 3% τον Απρίλιο, ενώ η βιομηχανική παραγωγή αυξήθηκε 7% το α’ τετράμηνο σε ετήσια βάση.
  1. Το ισοζύγιο των ροών μισθωτής απασχόλησης του πρώτου εξαμήνου του έτους 2017, διαμορφώνεται στις 255.900 νέες θέσεις εργασίας, αποτελώντας την υψηλότερη επίδοση πρώτου εξαμήνου έτους από το 2001 μέχρι σήμερα.
  2. Τον Απρίλιο 2017, κι έναντι του αντιστοίχου μήνα του 2016, ο αριθμός των ανέργων είχε μειωθεί κατά 93.000 και το ποσοστό ανεργίας είχε πέσει στο 21,7%.
  1. Υπάρχει κατακόρυφη άνοδος του επιχειρηματικού ενδιαφέροντος από εγχώριους και ξένους παράγοντες για νέα επενδυτικά σχέδια, και στο α’ εξάμηνο είχαμε αξιοσημείωτη αύξηση του αριθμού των νεοϊδρυόμενων επιχειρήσεων με τις συστάσεις να υπερβαίνουν κατά 2.259 τα ‘λουκέτα’.
  1. Σύμφωνα με την ετήσια έρευνα HRTrendsSurvey της Randstad Ελλάδος, το 71% των εργοδοτών προτίθεται να προχωρήσει το 2017 σε προσλήψεις, ενώ το 37% σκοπεύει να αυξήσει και τους μισθούς.
    1. Οι μεγάλες εταιρείες που συμμετέχουν ήδη στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων (Cosco, Trainose, Fraport, Lamda, Afantou, Cmec-ΔΕΗ, Tap, AstirVouliagmeni κ.α.) καθώς και πολλές των εισηγμένων εταιρειών στο Χρηματιστήριο έχουν ανακοινώσει πολυετή επενδυτικά προγράμματα που επιμεριζόμενα ανά έτος υπερβαίνουν τα 2,5 δις το 2017.
  1. Ο τουρισμός προβλέπεται να προσελκύσει 30 εκατ. επισκέπτες, φέτος.
  1. Το οικονομικό κλίμα βελτιώνεται σταθερά τους τελευταίους μήνες, οι εκροές καταθέσεων σταμάτησαν, η Moody’s αναβάθμισε τη πιστοληπτική ικανότητα της χώρας, ενώ τα spreads υποχώρησαν στις 487 μονάδες βάσης, υποδηλώνοντας την ικανότητα της Ελλάδας να βγει στις αγορές ταχύτερα του αναμενόμενου.

Με το κλείσιμο της δεύτερης αξιολόγησης, την καταβολή της δόσης και την επίτευξη συμφωνίας με προοπτική ελάφρυνσης του χρέους το 2018, την επίτευξη αναπτυξιακής ρήτρας και την έγκριση ίδρυσης αναπτυξιακής τράπεζας, είναι απολύτως φυσιολογικό οι παραπάνω θετικές τάσεις για την ανάπτυξη της οικονομίας να αποκτήσουν νέο momentum, οδηγώντας στη προοδευτική ανάκτηση της εμπιστοσύνης στη χώρα.

Η θεαματική αυτή βελτίωση σε συνδυασμό με την ανάκαμψη στην ΕΕ, αναμένεται να επιτρέψει στην Ελλάδα ανάπτυξη ίση και πιθανώς μεγαλύτερη του 2% φέτος.

Θα έχει, μάλιστα, ιδιαίτερα θετικές επιπτώσεις στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας.

Ιδίως αν στοχευμένες αναπτυξιακές δράσεις της Εθνικής Αναπτυξιακής Στρατηγικής προσαρμοστούν στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν όλες οι περιφέρειες, όπως επιθυμεί και θέλει να σχεδιάσει σε συνεργασία μαζί τους το Υπουργείο Οικονομίας-Ανάπτυξης.

Η κυβέρνηση με την Εθνική Αναπτυξιακή Στρατηγική 2021, επιδιώκει να οικοδομήσει ένα ποιοτικά ανταγωνιστικό και εξωστρεφές παραγωγικό πρότυπο, ικανό να προσελκύσει επενδύσεις και να δημιουργήσει μαζική απασχόληση, απορροφώντας την ανεργία κατά τρόπο που να εξισορροπεί εκ νέου τη βαθιά διαταραγμένη ελληνική κοινωνία.

Η ποιότητα στον ανταγωνισμό επιδιώκεται με την προτεραιότητα που δίνεται μέσω επενδυτικών και χρηματοδοτικών κινήτρων:

  • στις νέες τεχνολογίες και την έρευνα,
  • στην παραγωγή προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας,
  • στην καινοτομία,
  • την επιχειρηματικότητα,
  • τις επιχειρηματικές συστάδες (clusters) και τη συμμετοχή σε διεθνείς αλυσίδες αξίας,
  • στην επανεκπαίδευση και εξοπλισμό του άνεργου εργατικού δυναμικού με βασικές γνώσεις πληροφορικής, για την επανένταξή του στην νέα οικονομία της γνώσης, και
  • στην επιδίωξη οικονομιών κλίμακας, μέσα από την προώθηση των εξαγωγών.

Η μεγαλύτερη εξωστρέφεια επιτυγχάνεται μέσω :

  • της διεύρυνσης της γκάμας των εξαγόμενων προϊόντων και υπηρεσιών, σε μεγαλύτερο γεωγραφικό φάσμα αγορών,
  • της προσέλκυσης ξένων άμεσων επενδύσεων σε δυναμικούς τομείς της οικονομίας,
  • του σχεδιασμού και υλοποίησης διμερών κρατικών συμφωνιών με Τρίτες Χώρες,
  • της προώθησης της αξιοποίησης των ΔΕΚΟ, και
  • της περαιτέρω ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και εναρμόνισης πολιτικών, όπως π.χ. για την άμυνα, το περιβάλλον και τις μεταναστευτικές ροές.

Οι αναπτυξιακές δράσεις καλύπτουν όλο το φάσμα της κυβερνητικής λειτουργίας και άρα όλα τα υπουργεία.

Όσον αφορά το Υπουργείο Οικονομίας και Ανάπτυξης συνοψίζονται στις εξής 13:

  1. Δημιουργία Παρατηρητηρίου Επιχειρηματικότητας,
  2. Βελτίωση επιχειρηματικού περιβάλλοντος καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής μιας επιχείρησης,
  3. Συμβολή λιανικού εμπορίου στην ανάδειξη εγχώριας παραγωγής και καινοτομίας,
  4. Ενίσχυση διαφάνειας και καταπολέμηση αθέμιτων πρακτικών στις Β2Β συναλλαγές,
  5. Βιωσιμότητα εμπορικής δραστηριότητας σε αστικές περιοχές,
  6. Αντιμετώπιση ειδικότερων θεμάτων λιανικού εμπορίου σε νησιά,
  7. Αναβάθμιση - ενίσχυση παρατηρητηρίου τιμών,
  8. Αξιοποίηση του ΕΣΠΑ, άλλων χρηματοδοτικών εργαλείων και του φόρουμ βιομηχανίας που θα αναλύσει εκτενώς ο Υπουργός κ. Χαρίτσης, του σχεδίου ανάπτυξης της εγχώριας φαρμακοβιομηχανίας, και των δράσεων σχετικά με το εμπόριο,
  9. Προκήρυξη των υπόλοιπων καθεστώτων του Αναπτυξιακού Νόμου,
  10. Αναμόρφωση του νόμου για τις Στρατηγικές επενδύσεις, (καθιέρωσης νέων κινήτρων ενίσχυσης επενδυτών, θέσπιση συστήματος αξιολόγησης, επιβολή ρητρών ορθής εκτέλεσης έργων, μηχανισμός ελέγχου, και εξειδικευμένων δομών υποστήριξης μιας στάσης [stopshop]).
  11. Ίδρυση και συγκρότηση Εθνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας,
  12. Ενίσχυση της νεοφυούς επιχειρηματικότητας, και τέλος
  13. Διαμόρφωση της Εθνικής Αναπτυξιακής Στρατηγικής 2021.

Βάσει της υλοποίησης των «Αναπτυξιακών Στρατηγικών ανά Περιφέρεια», που προφανώς χρήζουν επικαιροποίηση στα σημερινά δεδομένα, έχουμε αναπτύξει θεματικούς αναπτυξιακούς στόχους.

Στην περίπτωση της ΠΔΜ υπάρχουν οι εξής στόχοι:

  1. Ενίσχυση της έρευνας, της τεχνολογικής ανάπτυξης & της καινοτομίας.
  2. Προώθηση της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή, της πρόληψης και της διαχείρισης κινδύνων.
  3. Διατήρηση και προστασία του περιβάλλοντος, και προώθηση της αποδοτικότητας των πόρων.
  4. Προώθηση των βιώσιμων μεταφορών και άρση των προβλημάτων σε βασικές υποδομές.
  5. Προώθηση της βιώσιμης απασχόλησης υψηλής ποιότητας και υποστήριξη της κινητικότητας των εργαζομένων.
  6. Προώθηση του αγροτικού τομέα στη παραγωγή προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας και εμπορευσιμότητας.
  7. Προώθηση της κοινωνικής ένταξης και καταπολέμηση της φτώχειας και οποιωνδήποτε διακρίσεων, και
  8. Επένδυση στην Εκπαίδευση, Επαγγελματική Κατάρτιση για την απόκτηση δεξιοτήτων και τη Διά Βίου Μάθηση.

Το νέο παραγωγικό υπόδειγμα βασίζεται σε μία «τετράγωνη λογική»: επενδύσεις, εξαγωγές, καινοτομικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ψηφιακή εκπαίδευση και απορρόφηση ανέργων μέσω προγραμμάτων ενεργητικής απασχόλησης.

Η προσέλκυση επενδύσεων και η τόνωση των εξαγωγών αφορούν πρωτίστως την κορυφή της οικονομικής πυραμίδας, τις μεγάλες επιχειρηματικές μονάδες, ενώ αντίθετα τα κίνητρα για τη καινοτομία, την επιχειρηματικότητα και την ψηφιακή κατάρτιση σε προγράμματα απασχόλησης, αφορούν τη βάση της οικονομικής πυραμίδας, δηλαδή τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τους ανέργους.

Έχουμε, συνεπώς, μία διττή – από κορυφή και βάση – προσέγγιση και προσπάθεια ενεργοποίησης του συνόλου της οικονομικής πυραμίδας ώστε με τον τρόπο αυτόν στο προϊόν της ανάπτυξης να συμμετέχει όλη η κοινωνία.

Στόχος δεν είναι, η με οποιοδήποτε τρόπο αύξηση του ΑΕΠ, αλλά η αύξηση αυτή να είναι μακροχρόνια βιώσιμη, και καθολικής εμβέλειας, να βασίζεται σε ανταγωνιστική, υψηλής εξειδίκευσης και προστιθέμενης αξίας παραγωγή, με στόχο τις διεθνείς αγορές, ικανή να αυξήσει μαζικά την απασχόληση, να μειώσει την ανεργία, να αναστρέψει τη φυγή εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού στο εξωτερικό και, τέλος, να προωθήσει την κοινωνική και περιφερειακή συνοχή με τη μείωση των ανισοτήτων.

Πέρα από τους στόχους, ο κοινωνικός χαρακτήρας της Εθνικής Αναπτυξιακής Στρατηγικής αποτυπώνεται και στα μέσα που αναπτύσσει, όπως είναι:

  • η άσκηση πολιτικών κοινωνικής προστασίας και η λήψη μέτρων κοινωνικής αλληλεγγύης (επιδόματα κλπ)
  • η θεσμοθέτηση ευνοϊκού περιβάλλοντος για την ανάπτυξη της κοινωνικής και συνεταιριστικής οικονομίας,
  • ο προσανατολισμός του Αναπτυξιακού Νόμου στις ΜΜΕ με οδηγό την καινοτομία, την επιχειρηματικότητα, τις συμπράξεις, τις συστάδες και την εξωστρέφεια,
  • ο εξωδικαστικός μηχανισμός για τις υπερχρεωμένες επιχειρήσεις,
  • η άσκηση ενεργητικών πολιτικών απασχόλησης με έμφαση στο Πρόγραμμα Εγγυημένης Απασχόλησης, η χρηματοδοτική στήριξη του οποίου είναι το βασικό προαπαιτούμενο.

Το πρόγραμμα της εγγυημένης απασχόλησης έχει στόχο την δημιουργία 300.000 θέσεων εργασίας (150.000 ετησίως για 2 χρόνια) για 55.000 νέους τελειόφοιτους πανεπιστημίου (αποφυγή braindrain), επιδοτήσεις μισθών στον ιδιωτικό τομέα και μακροχρόνια ανέργους για κοινωφελή εργασία.

Η δημιουργία Αναπτυξιακής Τράπεζας για παροχή χρηματοδοτικών και συμβουλευτικών υπηρεσιών σε ΜΜΕ κυρίως.

Θέλω να σταθώ ιδιαίτερα στον ρόλο της Αναπτυξιακής Τράπεζας, όχι μόνο γιατί αποτελεί ένα νέο και καταλυτικό για την οικονομική ανάπτυξη θεσμό, αλλά και γιατί θα βοηθήσει πολύ στην περιφερειακή ανάπτυξη της χώρας.

Η Αναπτυξιακή Τράπεζα θα λειτουργήσει ως δημόσιο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα, αλλά με τους κανόνες της ιδιωτικής οικονομίας.

Κύριος επιχειρησιακός στόχος της Αναπτυξιακής Τράπεζας είναι πρωτίστως η ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και ειδικότερα, η χρηματοδοτική και συμβουλευτική στήριξη της υγιούς μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας, η προώθηση της έρευνας και της καινοτομίας, η προσέλκυση επενδύσεων, καθώς και η ανάπτυξη περιφερειακών υποδομών.

Ο υπό σύσταση αναπτυξιακός φορέας θα σχηματιστεί ως ομπρέλακαι θα περιλαμβάνει ως θυγατρικές το «ΕΤΕΑΝ», τον «ΟΑΕΠ», και το «EnterpriseGreece», καθώς και έναν επιπλέον επιχειρησιακό βραχίονα για την ανάπτυξη των περιφερειακών υποδομών της χώρας.

Η αναπτυξιακή Τράπεζα συνιστά μια συγκροτημένη θεσμική προσπάθεια αναδιοργάνωσης των αναπτυξιακών φορέων του Δημοσίου με όρους διαφάνειας, εξοικονόμησης των πόρων λειτουργίας τους και καλύτερης αξιοποίησης των στελεχών τους, ενώ ταυτόχρονα θα διασφαλιστεί η απρόσκοπτη συνέχιση της λειτουργίας τους.

Η χάραξη και η εφαρμογή αναπτυξιακής πολιτικής της Τράπεζας, θα συνδέεται με την «Εθνική Αναπτυξιακή Στρατηγική» της χώρας.

Η Αναπτυξιακή Τράπεζα θα ενισχύσει τη μόχλευση και τη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας με νέα κεφάλαια, ενώ θα αποτελέσει καταλύτη και για την αποκατάσταση του ελεύθερου ανταγωνισμού μέσω νέων συνεργασιών με συστημικές και συνεταιριστικές τράπεζες.

Πρόσθετα αναπτυξιακά μέσα της Εθνικής Αναπτυξιακής Στρατηγικής είναι :

  • Ολοκληρωμένος αναπτυξιακός σχεδιασμός, συνεκτικός συντονισμός, αποτελεσματική υλοποίηση, διαρκής παρακολούθηση και αξιολόγηση.
  • Βραχυχρόνια μέτρα αντιμετώπισης της μεταναστευτικής εκροής.
  • Αναδιάρθρωση του χρηματοπιστωτικού συστήματος και αποδέσμευση της ρευστότητας.
  • Αναβάθμιση της Δημόσιας Διοίκησης.
  • Αποτελεσματική ρύθμιση των αγορών χρήματος, εργασίας και προϊόντων.
  • Αξιοποίηση δημόσιας περιουσίας, και
  • Επιτυχής ρύθμιση δημοσιονομικών πλεονασμάτων και δημοσίου χρέους.

Τομείς αιχμής της Εθνικής Αναπτυξιακής Στρατηγικής είναι :

  • Αγροτικός τομέας-Αγροδιατροφικό Σύμπλεγμα
  • Μεταποίηση-Βιομηχανία
  • Τουρισμός σε όλες τις μορφές του, αγροτουρισμός, ιατρικός, ιαματικός, θρησκευτικός, πολιτισμικός
  • Εμπόριο
  • Ναυτιλία, Logistics και Μεταφορές
  • Κατασκευές / Υποδομές
  • Ενέργεια, Εξοικονόμηση Ενέργειας και Δίκτυα
  • Αμυντική Βιομηχανία, και
  • Κυκλική Οικονομία

Κλείνοντας, θέλω να υπογραμμίσω, ότι στην εθνική αναπτυξιακή προσπάθεια, είναι απόλυτα απαραίτητη η συμβολή και των 13 περιφερειών, δημάρχων, τοπικών φορέων καθώς και πολιτών.

Συγκεκριμένα, στη περίπτωση της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας (ΠΔΜ), είναι επιτακτική και άμεση η ανάγκη να αξιοποιηθούν τα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα, και οι αξιοσημείωτες αναπτυξιακές της δυνατότητες.

Αξιοποιώντας το υψηλά καταρτισμένο ανθρώπινο δυναμικό σε συνδυασμό με τους πλούσιους φυσικούς πόρους της περιοχής και την εύρεση νέων χρηματοδοτικών πόρων για επενδύσεις, μεριμνούμε με διαδικασίες διαφανείς, για την αναθέρμανση της οικονομικής δραστηριότητας στην ΠΔΜ.

Η στόχευση είναι οι επενδύσεις στην καινοτομία σε ποικίλους παραγωγικούς τομείς που παράγουν προστιθέμενη αξία, με προτεραιότητα στη στήριξη της υγιούς νεοφυούς επιχειρηματικότητας, με εξωστρεφή χαρακτηριστικά δυναμικής επέκτασης στις αγορές του εξωτερικού, ώστε να αντιμετωπιστεί η τάση φυγής των νέων εκτός συνόρων.

Γνωρίζουμε ότι μέσα στις δύσκολες συνθήκες, υπάρχουν δυνατότητες στην ΠΔΜ για την ανάπτυξη και ενίσχυση δραστηριοτήτων σε κλάδους, όπως ο περιβαλλοντικός τουρισμός, με την αξιοποίηση των λιμνών της περιοχής, ο οικοτουρισμός, τα θερμικά πεδία για την ανάπτυξη του τουρισμού υγείας, δυναμικά προϊόντα αγροτοδιατροφής, και τομείς που αξιοποιούν τις νέες τεχνολογίες οι οποίοι θα μπορούσαν να αποτελέσουν μοχλό τόνωσης για ολόκληρη την τοπική οικονομία.

Υπό αυτό το πρίσμα, εργαζόμαστε σε συνεργασία με τους τοπικούς φορείς, ώστε οι παρεμβάσεις μας να είναι εύστοχες και αποτελεσματικές, προκειμένου να εξειδικεύονται και να ικανοποιούν τις ανάγκες της περιοχής για αύξηση της απασχόλησης και βελτίωση της ποιότητας ζωής.      

Από το Γραφείο Τύπου